ART+DESIGN

Dox House ‘คราฟต์บ้านหมา’ 
ปรัชญาดีไซน์ เหรียญทองจาก
สมาคมสถาปนิกสยามฯ ปี 2022

เรื่อง Nid Peacock ภาพ ฉัตรชัย มาตยภูธร Date 07-07-2022 | View 4460
About Being-
there
Det-
our
Be my-
guest
FLA-
VOR
Res-
ound
art+
design
Insig
-hts
Tre-
nds
Busi-
ness
Insi-
ders
Bal-
ance
Craft
-yard
Read At ONCE
  • ด้วยบริบทเมืองปศุสัตว์ของชุมชนชาวนครปฐมที่บ้านเรือนส่วนใหญ่มีเล้าหมูเล้าไก่มุงหลังคาสังกะสีอยู่หน้าบ้าน กลายเป็นเสน่ห์ให้สถาปนิกออกแบบโครงสร้างหลังคาจั่วชายคาต่ำ ซึ่งไม่เพียงช่วยให้ Dox House กลมกลืนกับสังคมโดยรอบ ยังช่วยบดบังสายตาจากภายนอก ที่สำคัญให้ความรู้สึกถึงการพาตัวเองเข้าไปหาสิ่งต่างๆ ที่อยู่ข้างใน ตามคอนเซปต์ ‘ทำคนให้ต่ำลง ยกสุนัขให้สูงขึ้น’ อีกด้วย
  • ภายใต้โครงสร้างเรียบง่ายของบ้านสุนัขหลังใหญ่ขนาดพื้นที่ใช้สอย 450 ตารางเมตรหลังนี้ สถาปนิกได้นำปรัชญาการเคารพและนอบน้อมกับทุกสิ่งรอบตัวมาเป็นแรงบันดาลใจในการออกแบบให้สอดรับกับฟังก์ชันการใช้งาน
  • ด้วยกระบวนความคิดในการออกแบบและการเลือกใช้วัสดุได้อย่างเหมาะสมและน่าสนใจ ทำให้ Dox House ได้รับรางวัลเหรียญทองสถาปัตยกรรมดีเด่น ปี 2022 ประเภทบ้านพักอาศัย จากสมาคมสถาปนิกสยาม ในพระบรมราชูปถัมภ์ ซึ่งถือเป็นสุดยอดรางวัลแห่งวงการสถาปนิกไทย

แม้หนึ่ง - เอกภาพ ดวงแก้ว สถาปนิกและผู้ก่อตั้งบริษัท EKAR Architects ตั้งใจออกแบบฟังก์ชันโครงสร้าง Dox House ให้เรียบง่ายและกลมกลืนกับวิถีเมืองปศุสัตว์ของชาวนครปฐม แต่หลังคาจั่วที่ยื่นยาวและมีชายคาต่ำเรี่ยพื้นที่ละม้ายคล้ายกับเล้าหมูเล้าไก่นี้ ช่างสะดุดตาและชวนให้อยากเห็นบรรยากาศด้านใน
         
ยิ่งได้รู้ว่านี่คือ ‘บ้านสุนัข’ ที่นำปรัชญาการเคารพต่อสรรพสิ่งมาใช้ในการออกแบบ จนคว้ารางวัลเหรียญทองสถาปัตยกรรมดีเด่น ปี 2022 ประเภทบ้านพักอาศัย จากสมาคมสถาปนิกสยาม ในพระบรมราชูปถัมภ์มาครองแล้วล่ะก็ ยิ่งการันตีฝีมือการออกแบบว่าต้องไม่ธรรมดา

จากสนามหญ้ากว้างขวางไว้ให้ลูกรักสี่ขาพันธุ์เกรท ไพเรนีส (Great Pyrenees) ที่เลี้ยงไว้ได้วิ่งเล่นออกกำลังกาย ปัจจุบัน Dox House ได้แบ่งปันความสุขให้สุนัขตัวอื่นและเหล่าด็อกเลิฟเวอร์ได้เข้าใจถึงสถาปัตยกรรมเพื่อสุนัขมากขึ้น ด้วยการเปิดบริการสระว่ายน้ำ บริการกรูมมิ่ง และโรงแรมสุนัข

มาค่ะ ... ตาม ONCE ไปดูด้วยกัน 

Dox House ‘คราฟต์บ้านหมา’  ปรัชญาดีไซน์ เหรียญทองจากสมาคมสถาปนิกสยามฯ ปี 2022  

“ถ้าสังเกตทางเข้าจะมีประตูสองช่อง ช่องกว้างสำหรับคน ช่องแคบเป็นของหมา ส่วนหลังคาผมตั้งใจให้สูงต่ำไม่เท่ากัน ด้วยวัตถุประสงค์เดียวกับธรณีประตูวัด” สถาปนิกหนึ่ง ผู้ออกแบบ Dox House เริ่มต้นบทสนทนาที่ทำเอาเราอดหันกลับไปดูไม่ได้ว่า ‘เข้ามาถูกประตูหรือเปล่านะ!’

“หลังคาที่ต่ำจะเบรกจังหวะการเดิน ให้รู้ตัวว่ากำลังจะเข้าไปข้างในแล้วนะ อยากให้วางความรีบเร่งวุ่นวายไว้ข้างนอก แล้วเข้าไปสัมผัสโลกข้างในที่ทุกอย่างจะช้าลง”

ถึงไม่ได้อธิบายกับทุกคนอย่างที่บอกเรา แต่เชื่อมั่นว่าใครมาก็จะสัมผัสความรู้สึกนี้ได้เอง อาศัยหลักการเดียวกับ ‘ธรณีประตูวัด’ ที่แม้ไม่มีป้ายบอกไว้ คนไทยส่วนใหญ่ก็จะไม่เหยียบธรณีอยู่แล้ว และเมื่อเข้าไปในวัดแล้ว ยังรู้สึกว่าควรสำรวมกิริยาโดยอัตโนมัติอีกด้วย

เมื่อมานุดยังเข้าใจนัยที่แฝงไว้โดยไม่ต้องบอกกล่าวกัน เขาเลยคิดเอาเองว่า  ‘หมาก็น่าจะ get นะ’ หนึ่งบอกพร้อมหัวเราะอย่างอารมณ์ดีแล้วเชิญเราไปนั่งคุยกันในโถงต้อนรับทางปีกซ้าย ซึ่งทำหน้าที่เป็นห้องรับแขกของที่นี่

Dox House ‘คราฟต์บ้านหมา’  ปรัชญาดีไซน์ เหรียญทองจากสมาคมสถาปนิกสยามฯ ปี 2022 

เอาใจ ‘เรา’ ไปเข้าใจ ‘หมา’

ด้วยความโปร่งแสงแต่ขาวขุ่นของหลังคาลอนใสที่นำมาทำผนังของโถงต้อนรับ ทำให้การมองเห็นถูกบิดเบือนไป นัยหนึ่งเป็นการลดทอนการดึงดูดความสนใจจากภายนอก เพื่อให้ได้อยู่กับตัวเอง ผลพลอยได้คือเมื่ออยู่ข้างในจะรู้สึกถึงความเป็นส่วนตัว

“ถ้ายืนอยู่จะสัมผัสได้ถึงความนิ่งสงบ แต่เมื่อนั่งลงบนเก้าอี้หรือโซฟา ความรู้สึกจะเปลี่ยนไปทันที”

จริงอย่างที่เขาบอก…เมื่อเรานั่งลง จุดที่สายตาเห็นชัด จะดึงความสนใจเราไปยังจุดนั้น ซึ่งก็คือสนามหญ้ากลางแจ้งที่ออกแบบแลนด์สเคปให้ยกสูงขึ้น ตามคอนเซปต์ ‘ทำคนให้ต่ำลง ยกสุนัขให้สูงขึ้น’ เพื่อให้เห็น ’ลูกรักสี่ขา’ แบบเต็มๆ ตัว

สถาปนิกอธิบายเพิ่มเติมว่า การได้ใช้ชีวิตในระดับเดียวกันน่าจะช่วยให้เข้าใจพฤติกรรมและมุมมองของสุนัขได้มากขึ้นว่าคิดและรู้สึกอย่างไร โดยเปรียบการ ‘นั่ง’ เหมือนกับการ ‘ย่อตัว’ เข้าหาสุนัข ซึ่งการย่อตัวลงให้อยู่ในระดับสายตาเดียวกับสุนัข เป็นเทคนิคง่ายๆ ที่ใช้เวลาเรียกหรืออยากให้สุนัขมาหา เพราะสุนัขจะรู้สึกปลอดภัย ให้ความเป็นมิตร และกล้าเข้าหาเรามากขึ้น

ขณะเดียวกัน หนึ่งอยากให้รู้สึกว่ามนุษย์เป็นฝ่ายเข้าหาสุนัขบ้าง เพราะปกติสถาปัตยกรรมมักทำให้เรารู้สึกถึงความยิ่งใหญ่ ที่สามารถสร้างทุกสิ่งเพื่ออำนวยความสะดวกให้ชีวิตได้ แต่ที่ Dox House หลังคาบริเวณโอเพ่นแอร์ข้างโถงรับแขกถูกออกแบบให้ระดับต่ำมาก จนดูเหมือนจะบดบังบรรยากาศด้านนอกเสียหมด แต่แท้จริงแล้วเขาอยากให้คนลองปรับใจเข้าหาสุนัขดูบ้าง นอกจากหลังคาที่ต่ำแล้ว ยังตั้งใจให้หลังคาอยู่ใกล้กับที่นั่ง เป็นเหมือนการบอกให้รู้ว่าเมื่อเดินมาถึงตรงนี้ ‘ต้องนั่งลงนะ ถึงจะได้เห็นสุนัข’

Dox House ‘คราฟต์บ้านหมา’  ปรัชญาดีไซน์ เหรียญทองจากสมาคมสถาปนิกสยามฯ ปี 2022

เมื่อเอาใจตัวเองไปรู้สึกแทนสุนัข หนึ่งจึงเห็นอีกพฤติกรรมธรรมชาติของสุนัขตัวผู้ที่ชอบยกขาฉี่ตามโคนเสา ก็เลยจัดการออกแบบ ‘สุขาสุนัข’ ให้นายท่านเสร็จสรรพ

“ผมขยายสเกลฐานเสาให้กว้างขึ้นหน่อยเพื่อให้พอดีกับตัว รับกับสรีระสุนัข ให้ได้ฉี่กันอย่างสะดวก ส่วนแม่บ้านก็ทำความสะอาดได้ง่ายด้วย”

Dox House ‘คราฟต์บ้านหมา’  ปรัชญาดีไซน์ เหรียญทองจากสมาคมสถาปนิกสยามฯ ปี 2022

สถาปนิกกับงานคราฟต์ชีวิต

เราถามถึงเหตุผลที่หนึ่งรับงานนี้ เมื่อทราบว่า Dox House เป็นบ้านสุนัขหลังแรกในอาชีพสถาปนิกของเขา

“เพราะผมเชื่อในการคราฟต์ชีวิต”

หนึ่งตอบอย่างไม่ลังเล ก่อนเล่าย้อนถึงจุดเปลี่ยนสำคัญที่ทำให้หันมาสนใจ ‘การออกแบบชีวิต’ ว่า เป็นเพราะคำขอบคุณจากเจ้าของบ้านหลังหนึ่งที่บอกกับเขาว่า ‘บ้านทำให้ชีวิตผมดีขึ้น’ หลังจากใช้ชีวิตในบ้านหลังนั้นมาหลายปี

ที่ผ่านมาหลายคนเข้าใจว่า หน้าที่สถาปนิกคือการออกแบบแล้วสร้างสิ่งที่ฝันหรือวาดไว้ให้เป็นจริงขึ้นมา แต่สำหรับหนึ่งยังต้องดูด้วยว่าการออกแบบนั้นตอบโจทย์การใช้งานมากน้อยแค่ไหน ซึ่งกว่าจะรู้คำตอบ ก็ต้องให้เวลาได้ใช้งานจริงก่อน

คำขอบคุณจากเจ้าของบ้านหลังนั้นจึงเป็นเหมือนการยืนยันว่า เขามาถูกทางแล้ว

Dox House ‘คราฟต์บ้านหมา’  ปรัชญาดีไซน์ เหรียญทองจากสมาคมสถาปนิกสยามฯ ปี 2022

หนึ่ง – เอกภาพ ดวงแก้ว สถาปนิกและผู้ก่อตั้งบริษัท EKAR Architects

“ความสำเร็จในการออกแบบสถาปัตยกรรมจึงไม่ใช่แค่การสร้างเสร็จแล้วถ่ายรูปออกมาสวย แต่อยู่ที่การใช้งานหลังจากนั้นซึ่งไม่มีวันจบสิ้นต่างหาก หลายครั้งที่สถาปัตยกรรมไม่ได้ทำงานกับชีวิตเท่านั้น แต่ยังรวมไปถึงจิตวิญญาณ เพราะแม้ชีวิตจะดับสูญ แต่สถาปัตยกรรมก็ยังคงอยู่ และทำหน้าที่ของตัวเองต่อไป การออกแบบจึงเป็นการแชร์และบ่มเพาะเมล็ดพันธุ์แห่งความรู้สึกนึกคิดของเราให้ออกมาเป็นรูปธรรม สถาปัตยกรรมสำหรับผมจึงเกี่ยวข้องกับการใช้ชีวิต ไม่ว่าจะชีวิตคนหรือชีวิตสุนัข”

จากโจทย์เริ่มต้นในการออกแบบ ‘บ้านสุนัข’ จึงได้ขยับขยายกลายเป็น ‘บ้านคน’ ด้วยในตอนท้าย

Dox House ‘คราฟต์บ้านหมา’  ปรัชญาดีไซน์ เหรียญทองจากสมาคมสถาปนิกสยามฯ ปี 2022

Dox House ‘คราฟต์บ้านหมา’  ปรัชญาดีไซน์ เหรียญทองจากสมาคมสถาปนิกสยามฯ ปี 2022 

 

ด้วยไลฟ์สไตล์ส่วนตัวของคุณนรวีย์ วัยนิพิฐพงษ์คุณหมอด้านกระดูกและข้อ (เจ้าของ Dox House) ที่นอกจากการขับรถมาเยี่ยมคุณพ่อคุณแม่ที่นครปฐมอยู่เสมอๆ แล้ว คุณหมอยังมองหาพื้นที่วิ่งเล่นและที่อยู่ให้สุนัขพันธุ์เกรท ไพเรนีส (Great Pyrenees) ที่เลี้ยงไว้หลายตัว

หนึ่งจึงออกแบบโซนปีกขวาของอาคารให้เป็นพื้นที่ส่วนตัวของเจ้าของ โดยเลือกให้ ‘คอร์ตยาร์ต’ ที่มีต้นไม้ซึ่งบอกเล่าเรื่องราวจากความทรงจำของคุณหมอ และโถงต้อนรับไว้รับรองแขก ทำหน้าที่เติมเต็มพื้นที่ส่วนตัวของคุณหมอให้เป็นบ้านที่สมบูรณ์ขึ้น ถือเป็นสิ่งพิเศษนอกจากครอบครัวและสุนัขอันเป็นที่รัก ที่ทำให้คุณหมอมีความสุขเมื่อได้ขับรถกลับ ‘บ้าน’ หลังนี้

Dox House ‘คราฟต์บ้านหมา’  ปรัชญาดีไซน์ เหรียญทองจากสมาคมสถาปนิกสยามฯ ปี 2022

รางวัลกับความล้มเหลว

“ทุกงานที่ทำเสร็จ ผมจะส่งผลงานประกวดรายการต่างๆ เพราะอยากเผยแพร่ปรัชญาการออกแบบชีวิตให้คนอื่นได้เห็น ได้เชื่อเหมือนที่ผมเชื่อ ให้รุ่นน้องที่เรียนสถาปัตย์ได้ให้คุณค่ากับแนวคิดนี้ อยากให้เราให้คุณค่ากับเนื้อแท้ข้างในมากกว่ารูปลักษณ์ภายนอก”

Dox House ‘คราฟต์บ้านหมา’  ปรัชญาดีไซน์ เหรียญทองจากสมาคมสถาปนิกสยามฯ ปี 2022 

“เพราะถ้าตัดสินกันด้วยฟังก์ชัน หลังคาที่ต่ำก็จะไม่เกิดขึ้น หรือถ้าวัดกันที่รูปทรง หลังคาที่เว้าแหว่ง เพื่อให้ต้นขานางได้เติบโตและให้แสงธรรมชาติได้สาดส่องลงไป ก็คือความไม่สมบูรณ์ นั่นเพราะเรามักตัดสินความงามของสถาปัตยกรรมกันที่รูปลักษณ์ภายนอกเสมอ”

Dox House ‘คราฟต์บ้านหมา’  ปรัชญาดีไซน์ เหรียญทองจากสมาคมสถาปนิกสยามฯ ปี 2022 

อีกความน่าสนใจของ Dox House คือวัสดุที่เลือกใช้ ไม่ว่าจะเป็นศิลาแลงและกรวดสีน้ำตาลที่สื่อถึงประวัติศาสตร์ที่เก่าแก่และยาวนานของเมืองนครปฐมที่นำมาทำฐานเคาน์เตอร์ในโถงต้อนรับ หรือการใช้หลังคา Onduline ที่ทำจากกลุ่มวัสดุไฟเบอร์ผสมกับ Asphult ซึ่งไม่เก็บความร้อนเยอะ น้ำหนักเบา แข็งแรง และเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม สลับกับหลังคาลอนใสเพื่อให้แสงลอดผ่านไปยังต้นไม้ด้านล่างได้ ส่วนพื้นเป็นคอนกรีตผิวทรายที่ล้างทำความสะอาดง่าย

Dox House ‘คราฟต์บ้านหมา’  ปรัชญาดีไซน์ เหรียญทองจากสมาคมสถาปนิกสยามฯ ปี 2022

การนำเสนอแนวคิด มนุษย์ไม่ใช่ศูนย์กลางการออกแบบ แล้วให้ความสำคัญกับปรัชญาชีวิตที่เคารพต่อสรรพสิ่งรอบตัวมาเป็นแรงบันดาลใจในการออกแบบ ทำให้ Dox House ได้รับรางวัลเหรียญทองสถาปัตยกรรมดีเด่น ปี 2022 ประเภทบ้านพักอาศัย จากสมาคมสถาปนิกสยาม ในพระบรมราชูปถัมภ์มาครองอย่างสมภาคภูมิ

“ปกติเอกลักษณ์ในการออกแบบจะมาจากสไตล์ของสถาปนิกแต่ละคน แต่งานของผมเป็นเอกลักษณ์จากความคิด ความเชื่อ และศรัทธาในอาชีพสถาปนิกที่ผมยึดถือและทำอยู่ ถ้ามีใครเห็นผลงานผมแล้วบอกว่า ‘นี่เป็นลายเซ็นของผม’ ส่วนตัวถือว่าตัวเองผิดพลาดทางวิชาชีพ เพราะผมเชื่อในการคราฟต์ชีวิต ซึ่งย่อมแตกต่างกันไปตามปัจเจกบุคคล แต่ถ้าเกิดมีใครจำได้ว่าเป็นการออกแบบของผม ก็ดูเหมือนจะย้อนแย้งกับสิ่งที่ผมเชื่อ

“ทว่า สุดท้ายแนวคิดนี้ก็อยู่บนเงื่อนไขแห่งความจริงที่ว่า ผมต้องรู้ว่าตัวเองกำลังทำงานอะไร ต้องแยก category งานให้ได้ ผมมีความเป็นมืออาชีพที่ต้องทำงานตามความต้องการของลูกค้าเป็นหลัก แต่ถ้าใครเปิดกว้างให้ผมได้นำเสนอไอเดีย ผมจะสร้างประสบการณ์ชีวิตลงไปในสถาปัตยกรรมนั้น เหมือนที่สร้างฝันให้คุณหมอที่อยากมีที่ให้สุนัขวิ่ง แล้วตัวเองก็ได้มีความสุขด้วย”

Dox House
ออกแบบโดย EKAR Architects
181/8 ถ.สระแก้ว ต.พระประโทน
อ.เมือง จ.นครปฐม 73000
โทร.09-8818-1881
FB : Dox House สระว่ายน้ำ และโรงแรมสุนัข นครปฐม

Tags: